Động - Thực vật Động vật
Trong các cánh rừng ẩm của Tam Đảo, có một loài sinh vật nhỏ bé nhưng đóng vai trò cực kỳ quan trọng đối với hệ sinh thái rừng, đó là chim Hút mật cổ đỏ (Aethopyga siparaja), thuộc họ Hút mật (Nectariniidae).Mặc dù có kích thước chỉ khoảng 6–10 gram, nhưng chúng sở hữu những thích nghi tiến hóa tinh vi giúp khai thác mật hoa và đồng thời trở thành “người vận chuyển phấn hoa” của núi rừng.Điều thú vị là chim hút mật và hoa đã cùng nhau tiến hóa hàng triệu năm, tạo nên một mối quan hệ phụ thuộc lẫn nhau đầy tinh tế - minh chứng rõ rệt cho sự cân bằng mong manh của tự nhiên mà chúng ta cần bảo vệ.
Ẩn sâu trong những khe suối mát lạnh của Vườn quốc gia Tam Đảo, có một sinh vật kỳ bí, một “hoá thạch sống” mang trong mình những dấu tích của thời tiền sử - Cá cóc tam đảo (Paramensotriton deloustali).Trung tâm Cứu hộ Gấu Việt Nam, nằm trong thung lũng Chắt Dậu, Vườn Quốc gia Tam Đảo. Các chú gấu nhỡ ở Nhà gấu số 6 được thưởng thức một tiệc sớm. Bữa tiệc có bánh, có cây nêu (treo đầy quả mọng, táo, cà chua) và không thể thiếu bánh chưng, bánh tét.
Từ lâu đã thu hút sự chú ý của các nhà khoa học nước ngoài. Năm 1942, R. Bourret đã tiến hành những nghiên cứu đầu tiên về thú ở đây. Sau đó, do chiến tranh xảy ra ác liệt nên công tác nghiên cứu thú ở Tam Đảo không thể tiếp tục. Đến năm 1962, công tác nghiên cứu thú ở đây được nối lại với đợt khảo sát tháng 4/1962 của Uỷ Ban Khoa học-Kỹ thuật Nhà nước.
Bao gồm những loài đang bị đe dọa cấp toàn cầu (Danh lục Đỏ IUCN, 2008), những loài bị đe dọa cấp quốc gia (Sách Đỏ Việt nam, 2007) và những loài liệt kê trong danh lục của Nghị định số 32/2006/NĐCP của Chính phủ.
